Gaziantep'in Medya27 Gazetesi

SOSYOLOG / AİLE DANIŞMANI / YAŞAM KOÇU
ÖZLEM YILDIRIMCAN AKKAYA

08 Ekim 2021

İletişim ve İletişim Becerisi Nedir?

   İletişim, etrafımızdaki insanlarla her türlü sözlü ve sözsüz hareketlerimizle etkileşim kurmaktır. Minimum iki kişinin bir araya gelmesiyle oluşan dinamik bir süreçtir. İletişim çoğu zaman ağızdan çıkan kelimeler olarak düşünülür. Oysa ki kişiler arasında konuşma olmadan da iletişim kurmak mümkündür. Vücut dili, jest ve mimiklerle de pek tabii iletişimde bulunulabilir.

İletişimde ilk dakika önemlidir. Bireyler arasındaki ilk etkileşim, iletişim sürecinin önemli bir belirleyicisidir. İletişimin ilk dakikalarında karşımızdaki kişiye ilişkin yargılarda bulunuruz. "Duruşundan hiç hoşlanmadım", "Yüzünde meymenet yok", "Bakışını sevmedim", "Bir görüşte kanım ısındı", "İlk gördüğümde vuruldum", "Ben onu gördüğüm an, işe yaramaz olduğunu anlamıştım" gibi değerlendirmeler, o kişi ile gelişecek iletişimi belirler. Bu kararlar, her zaman açık ve bilinçli olmayabilir; ancak yine de kişiye atfedilen değerde ve iletişim biçiminde önemli bir rol oynar.

aaa

*İletişimin gerçekleşmesi için ortak bir platformda buluşmaya gerek vardır.

Örneğin, eşine kızan ve geçmişte yaptığı hataları gündeme getiren bir birey eşinden bir cevap alamıyorsa, söylediklerinin hiçbir anlamı yok demektir. Büyük bir ihtimalle eşi, öfkeli olan kişinin haksız olduğunu, öfkesinin yersiz olduğunu düşünmektedir. Buna karşılık, birey düşüncesini ve öfkesini ortaya koyduğu için, bundan böyle benzeri bir hatayla karşılaşmayacağını düşünüyordur.

Bu tür amacına ulaşamayan iletişim girişimleri öğretmenler öğrenciler, anne-babayla çocuklar, üstler ve astlar arasında sık sık yapılmaktadır.

İletişimin amacına ulaşabilmesi için aşağıdaki soruların cevaplanması gereklidir:

  • Ne söylemek istiyorum?
  • Karşımdakinin söylediklerimi net bir biçimde anlaması için, bunları nasıl söylemeliyim?
  • Ne zaman söylersem, karşımdaki kişinin iletişim kanalları açık olur?
  • Nerede -hangi ortamda-iletişimi başlatırsam, yerinde olur?

                            NE-NASIL-NE ZAMAN-NEREDE

İletişim becerileri, karşımızdaki kişi veya kişilerle uygun etkileşimi yaratarak aramızda sürecek bir iletişim ilişkisi başlatıp devam ettiren becerileri içerir. Dinleme, diksiyonun güzel kullanımı, sesinizi iyi kullanma, beden dilinin doğru yönetimi ve karşımızdaki kişiyle iletişimde kalmak iletişim becerilerinin faktörlerini oluşturur.

İletişim Becerileri Neden Önemlidir

Kendimizi ancak anlattıklarımız ile ifade edebiliriz. Bu sebepten iletişimde etkin olmak çok önemlidir. Hayatımızın her anında sürekli bir iletişim vardır. Gerek günlük hayatımız gerek iş hayatımız olsun her alanda farklı insanlar ve kuruluşlarla ilişki kurmamız gerekebilir. İş hayatımızda kurduğumuz iletişim günlük hayatımızdakinden biraz daha nitelikli olmalıdır. Yaşamımızın tüm kademelerinde iletişim elzem ve mühimdir. Etkili bir iletişim sayesinde yaşam çok daha rahat ve kolay bir hale gelir. Kendimizi doğru ifade ettiğimiz ve eksiksiz iletişim kurabildiğimiz anlarda daha mutlu oluruz. Başarılı olabilmek, iyi iletişim kurma yolundan geçer. Yeterli iletişime sahip olmadan arzulanan başarıya ulaşabilmek zorlaşabilir.

İletişim Becerileri Nelerdir

  • Sen Dili – Ben Dili  
  • Empati Kurabilmek
  • İyi Bir Dinleyici Olmak
  • İstekte Bulunmanın Aşamaları
  • Agrasif-Pasif-Güvenilir Tarzda İletişim
  • Eleştirirken Tost Tekniği
  • Trafik Lambası Kuralı
  • Olumlu ve Olumsuz Düşünce Tarzının İletişime Etkisi
  • Beden Dili ,Göz Kontağı Hitap ve Ses Tonunu Ayarlamak
  • Kendini Açmak ve Doğru İfade Edebilmek
  • Ön Yargılı Davranmamak ve Niyet Okuyuculuğu Yapmamak

SEN DİLİ

      Sen dili genellikle karşı tarafı suçlayıcı bir konuşma tarzıdır. Sen dilini kullanan kişiler genellikle karşı tarafı eleştiren bir söylemde bulunurlar. Bu konuşma tarzı kişinin hissettiklerinden çok kişiliğe yöneliktir. Sen dilini kullanan kişiler karşı tarafın kendini anlamasına engel olarak savunmaya geçici bir tavır almasına neden olurlar.  Bunun yerine karşımızdaki insanlarla iletişim kurarken ben ne hissediyorum? Ben ne düşünüyorum? Bunu karşımdaki kişiye en iyi nasıl aktarabilirim? bunun üzerine odaklanmamız gerekir. Karşımızdaki kişiye kendimizi anlatmanın en iyi yolu ben dilini kullanmaktır. Ben dili kullanılarak kurulan cümleler asıl amaca ve yaşanan durumun ne düşündürdüğünü ve ne hissettirdiğini karşı tarafa aktarır.

BEN DİLİ

      Ben dili ile kurulan iletişim her zaman daha sağlıklı ve anlayışlıdır. Bunu çocuklar üzerinde inceleyecek olursak şöyle düşünebiliriz. Çocuğunuz bir yaramazlık yaptığında ona kızarak sen ne yaptın diye yaklaşırsanız göreceksiniz ki çocuk direkt kendini savunmaya geçecektir. Bunun yerine çocuğun yaptığı davranışın sizde hissettirdiklerini ve sizi neden üzdüğünü çocuğa aktarırsanız çocuk size duygusal yaklaşacaktır ve bir daha o davranışı tekrarlamamak istemeyecektir. Ben dilini kullanmaya ne kadar küçük yaşta başlarsak çocuğun hayatında  kişisel ilişkilerini destekler ve güçlü ilişkiler kurmasına da katkı sağlarız. Aynı şeyi kendi üzerimizden de düşünecek olursak birisi size suçlayıcı sen dili ile yaklaşsa direk kendinizi savunmaya geçersiniz oysaki bu yaptığın beni üzdü benim kendimi kötü hissetmeme sebep oldu diye söylendiğinde kendinizde duygusal bir şekilde karşı tarafın hislerine odaklanırsınız ve çözüm yolu ararız. 

 

Sen doğruyu söylemiyorsun. 

sssssss

Sen haksızsın.                                

Sen beni kızdırdın.

İşe neden gelmedin?

Bırak şu telefonu sana kaç defa söylemem gerekiyor yeter artık. Her akşam telefonla oynuyorsun.

BENCE

Ben doğruyu söylemediğini düşünüyorum.

Ben haklı olmadığına inanıyorum

Ben sana kızgınım.

İşe gelmeyince seni çok merak ettim endişelendim.

Telefonla oynaman benim kendimi yalnız hissetmeme neden oluyor. Bu durum da beni çok üzüyor.

ÇALIŞALIM…

  • Bana böyle söylediğin zaman beni sinirlendiriyorsun
  • Ben böyle söylediğin zaman sinirleniyorum
  • Daha dikkatli olmalısın
  • Daha dikkatli olmanı isterdim
  • Arabanı kullanmama hiç izin vermedin
  • Arabanı kullanmayı isterdim
  • Geç kaldığında beni meraklandırıyorsun
  • Geç kaldığında ben meraklanıyorum

**Sizlerde lütfen sen dili kullandığımız bu örnek cümleleri ben diline çevirmeye çalışın .Bakalım kaçımız bu konuda ustayızJ

EMPATİ KURMAK

bbbb

Kişinin kendisini karşısındaki kişi yerine koyarak, olaylara onun bakış açısıyla bakması, karşıdakinin duygu ve düşünceleri doğru bir şekilde anlaması ve o kişiyi anladığını belli etmesidir.

Empatide başka bir kişinin öznel dünyasında neler olup bittiğini görebilmek temel yaklaşımdır. Empati kurduğunuz kişinin hayatında neler olup bittiğini ve bu kişinin nasıl hissettiğini bilirsiniz. Açık ve dürüst bir iletişim sağlar ve dolayısıyla çatışmaları önler, ilişkinin daha yapıcı bir yol izlemesini sağlar. Kişiler arasında güveni pekiştirir. (eşler arasındaki çatışma empatiyle tolere edilebilir)

Arkadaşınızın annesi hayatını kaybetti diyelim. Sizin anne babanız ise yaşıyor. Böyle bir durumda hala empati kurabilirsiniz. Anne babanız ölmemiş olsa bile böyle acı bir durumu, anneninizi bir daha göremeyecek olmanın ağırlığını zihninizde canlandırabilirsiniz. Bu da kendinizi başka bir kişinin yerine koymak olarak özetlenebilir. Böyle yaparak olayı sanki sizin başınıza gelmiş gibi deneyimleyebilirsiniz. Buradaki duygusal tepkiye somatik etkiler de eşlik edebilir. Boğaz düğümlenmesi, karına yumruk yemiş hissi vs.

İyi Bir Dinleyici Olmak

  • Göz kontağı kurmak
  • Sözü bitinceye kadar beklemek
  • “Hı, hı, öyle mi ,anlıyorum gibi dönütler vermek” veya aralarda “anlamadım?” gibi sorular sormak
  • Karşımızdaki konuşurken kendi söyleyeceğimizi düşünmemek
  • Ne anlatmaya çalıştığını anlamaya çalışmak
  • Ama anlamaya çalışırken de kişinin kendi değer yargılarına,inançlarına ve tutumlarına göre anlamaya çalışılmalıdır.

Bir istekte bulunmanın 4 aşaması

  1. Kısa bir gerekçelendirme (gerekli durumlarda).
  • Bir cümle ile problemin ne olduğunu açıklayın.
    • “Burası sıcak… Bu çantalar ağır… Yürümek için uzun bir yol… Bunlar biraz dar görünüyor…” Çoğu durumunda gerekçeye gerek yoktur; gerek olduğu zaman ise, bunu kısa tutun.

 

 

  1. Yumuşatıcı bir ifade kullanmak.
  • Bu kişinin makul bir insan olduğunu pekiştirecek önemli bir aşamadır. Yumuşatıcı ifadeler genelde şöyle başlar.
    • “Sakıncası yoksa...”
    • “Eğer ……bana bu konuda çok yardımcı olursunuz.”
    • (Gülümseme ile beraber söylenir) “Acaba…”
    • “Merhaba, merak ediyorum acaba...”

        Bu ifadeler uzlaştırıcıdır.

  1. Doğrudan soruyu sormak.
  • Ne istediğinizi tam olarak ve açıkça söyleyin. Sesinizde herhangi bir duygu yükü olmasın.
  • Karşınızdakini suçlamayın ya da onunla ilgili bir sorun olduğunu ima etmeyin. Ricanızı normal ve makul bir şeymiş gibi sunun – herkesin yardım etmekten keyif alacağı bir şeymiş gibi. (otobüste bir koltuğa oturmak istiyorsunuz,çünkü çok rahatsızsınız)
  1. Bir teşekkür cümlesi.
  • Bu karşınızdaki insanın size evet deme davranışını pekiştirir. Onların yaptığı şeye değer verdiğinizi hissetmelerini sağlar. Örneklere bakalım.
    • “Bu bana çok yardımcı olacak.”
    • “Çabanız için çok teşekkür ederim.”
    • “Bu büyük bir fark yaratacak.”

İletişim becerisi  hayati önem taşıyan bir husustur.Bazen insanı ipten alır,bazen hayatlar kurtarır.Yeterli iletişime sahip olmadan başarıya ulaşmak ise maalesef oldukça zordur..

Sevgili okurlarım bir sonraki yazımda iletişim tarzları ve diğer iletişim becerilerine devam ediyor olacağım..

Sağlıcakla kalın…

 


Yorumlar (4)
aslı
08 Ekim 2021

güzel tespitler yapmışsınız severek okudum

filiz
08 Ekim 2021

iletişimsizlik çağın sorunu. ama malesef en az gündeme gelen konu

lale
08 Ekim 2021

muhteşem bir yazı olmuş. Sonraki yazınızı merakla bekliyorum

Barış çınar
22 Kasım 2021

Kaleminize sağlık Özlem hanım çok güzel bir yazı kaleme almışsınız. Değerli tespitlerinizi ve önerilerinizi dikkatle okudum teşekürler.

Captcha işaretlenmemiş.
Yazarın Diğer Yazıları
İletişim ve İletişim Becerisi Nedir?

08 Eki 2021

 SORUN ÇÖZME YÖNTEMLERİ

04 Ağu 2021

MUTLU AİLE, MUTLU ÇOCUK(AİLE İÇİ ETKİLİ İLETİŞİM)

08 Tem 2021

ALKOL VE MADDE BAĞIMLILIĞI BİYO-PSİKO-SOSYO-KÜLTÜREL BİR HASTALIKTIR.

27 Haz 2021

HAYIR DİYEMEMEK TÜKENMİŞLİK SENDROMUNU TETİKLER  

09 Haz 2021